Verborge en sigbare defekte in eiendom

Vrydag, September 30th, 2016

Soms is dit raadsaam om nie die verkoper se woord te aanvaar dat alles aan ʼn eiendom in orde is nie. ʼn Onafhanklike eiendominspekteur kan jou baie geld en trane bespaar deur seker te maak dat die eiendom wat jy koop in ʼn puik toestand is.

Vreemd genoeg, hoewel almal saamstem dat om ʼn huis te koop oor die algemeen die grootste koopbesluit is wat mens ooit sal neem, maak baie min mense van ʼn huisinspekteur gebruik om seker te maak dat daar nie groot defekte is aan die huis wat hulle wil koop nie. In die Suid-Afrikaanse wetgewing is daar twee soorte defekte wat op eiendom betrekking het, naamlik verborge en sigbare defekte. Die verskil tussen hulle is redelik ooglopend. ʼn Verborge defek is een wat nie geredelik deur ʼn redelike inspeksie aan die lig gebring sal word nie, terwyl sigbare defekte nie verborge is nie en geredelik deur ʼn redelike inspeksie aan die lig gebring behoort te word.

Dit is baie meer gebruiklik in die VSA as hier om ʼn onafhanklike deskundige in te roep om ʼn huis te inspekteer. Suid-Afrikaanse kopers aanvaar om bepaalde redes meer geredelik die verkoper se woord daarvoor en sal ʼn huis koop sonder om seker te maak dat alles reg is.

Hoewel baie eiendomkopers glo dat hulle deur die Wet op Verbruikersbeskerming (WVB) beskerm word, tree hierdie wetgewing in werklikheid slegs in werking as verkopers óf gereeld eiendom verkoop óf hulself voortdurend as eiendomsverkopers bemark. Hoewel die WVB op eiendomsagente van toepassing is, sou ʼn koper slegs ʼn eis teen ʼn agent kon instel ingevolge die WVB as hy kan bewys dat die agent bewus was van die defek en die inligting doelbewus verswyg het.

Waar laat dit die koper? In die meeste gevalle uitgelewer aan die genade van die howe. Ingevolge die Wet op Verjaring het die koper ʼn tydperk van drie jaar nadat hy van die defek bewus geword het om die verkoper aanspreeklik te hou. Aan die ander kant, as die WVB van toepassing is, het die koper ʼn minimum van ses maande.

Die WVB gee aan ʼn koper die reg om goedere te ontvang wat van goeie gehalte, in goeie werkende toestand en vry van enige defek is en wat vir ʼn redelike tydperk bruikbaar en duursaam moet wees met inagneming van waarvoor hulle normaalweg gebruik sal word en al die omstandighede wat met die voorsiening daarvan gepaard gegaan het.

Indien die goedere binne ses maande na aankoop nie aan hierdie standaarde voldoen nie, gee die WVB aan die koper die reg om die goedere aan die verskaffer terug te gee en om op óf herstel óf vervanging of terugbetaling van die koopprys aan te dring. Hoewel dit in die algemeen blykbaar vir ses maande geld, kan dit in sekere omstandighede langer wees. Die WVB bepaal byvoorbeeld eksplisiet dat goedere vir ʼn redelike tydperk bruikbaar en duursaam moet wees. In sekere omstandighede, veral in die geval van onroerende eiendom, kan dit derhalwe gebeur dat ʼn redelike tydperk aansienlik langer as ses maande kan wees. Insgelyks, waar die verkoper se vals, misleidende en bedrieglike voorstellings die koper oorreed het om te koop, kan die tydperk weer langer wees.

In gevalle waar die WVB nie van toepassing is nie, beskerm die voetstootsklousule die verkoper in ʼn mate tensy die verkoper bewus is van ʼn fout en dit nie openbaar nie, en in so ʼn geval kan die verkoper se optrede op bedrieglike wanvoorstelling neerkom. Hoewel baie verkopers glo dat hierdie klousule hulle van alle aanspreeklikheid onthef omdat die eiendom voetstoots verkoop is, het die howe al dikwels anders bevind.

As gevolg van die feit dat die WVB nie op die meeste eiendomsverkope van toepassing is nie, sal die meeste verkopers deur die aanwesigheid van ʼn voetstootsklousule aansienlike beskerming geniet teen eise op grond van defekte. Soos vroeër op gewys is, beteken dit dat, indien die verkoper onbewus was van die defek, hy nie teenoor die koper aanspreeklik is nie, en dit is waar jou huisinspekteur inkom.

Indien ʼn koper bewus word van ʼn probleem en dit is duidelik dat die defek reeds ten tyde van die aankoop in die eiendom aanwesig was, kan hy volgens die gemene reg enige skade verhaal wat hy gely het, met inbegrip van die koste om self die defek te herstel.

Hoewel dit volgens die reg nie nodig is om bekende defekte in die verkoopooreenkoms aan te teken nie, help dit om te bewys watter foute uitdruklik aan die koper uitgewys is. As die defekte aangeteken word, vorm dit ʼn sterk bewysgrondslag vir die verkoper om te argumenteer dat die koper van die defekte bewus was en dus nie op skadevergoeding op grond van verberging geregtig is nie.

Dit is ook raadsaam om alle defekte in die ooreenkoms aan te teken wat die verkoper sou herstel het voordat die koper sy intrek neem. In hoofsaak beskerm dit die koper teen ʼn verkoper wat, as die verkoop eers gesluit is, probeer om agter die voetstootsklousule weg te kruip of later ontken dat hy regstelling van die defek gewaarborg het.

 

Bron: National Letting

Ander Artikels

Afdwing van verbruikersregte deur die howe: Gebruik eers ander remedies
Justine Krige   Artikel 69 van die Wet op Verbruikersbeskerming (Wet 68 van 2008 [CPA]) sit ʼn verskeidenheid statutêre remedies uiteen vir die afdwing van verbruikersregte ingevolge die CPA. Dit sluit in die indien van ʼn klagte by die Nasionale Verbruikerskommissie (Kommissie), die verwysing van ʼn dispuut na die Verbruikerstribunaal (Tribunaal), of om ʼn bedryfsombudsman […]
Wie mag waar parkeer in ʼn meenthuiskompleks?
Vraag: “In die deeltitelskema waar ek woon is daar ʼn konstante gebaklei en gestry oor wie waar mag parkeer en wie verantwoordelik is vir die instandhouding van parkeerplekke. My vraag is: wie besluit watter dele van die skema vir parkeerplekke toegeken word, wie dit mag gebruik en wie dit moet in stand hou?” Antwoord: Wat […]
Moenie vanjaar val vir hierdie belastingslenters nie
Lede van die publiek ontvang dikwels ewekansig vals e-posse wat nagemaak is om te lyk asof hulle deur die SAID gestuur is, maar wat in der waarheid vals e-posse is wat daarop gemik is om niksvermoedende belastingbetalers uit te lok om persoonlike inligting, soos bankrekeningbesonderhede, te onthul. Voorbeelde sluit in e-posse wat skyn afkomstig te […]
1 2 3 150